Yatay Geçiş Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Süreç

Yatay geçiş başvurusu, geçmek istediğiniz üniversitenin ilan ettiği tarihlerde, o üniversitenin online başvuru sistemi üzerinden ya da ilanda belirtilen yöntemle, istenen belgeler yüklenerek yapılır. Başvuru sonrası üniversite adayları not ortalaması ve puan gibi ölçütlerle sıralar; asil listeye girenler kesin kayıt yaptırarak yeni programa geçer. Hangi yolu izleyeceğiniz, yapmak istediğiniz yatay geçişin türüne bağlıdır.
Yatay Geçiş Türleri: Önce Hangi Yoldan Başvuracağınızı Belirleyin
Yatay geçiş tek bir süreç değildir. Şartlar, kontenjanlar ve değerlendirme yöntemi türe göre değişir. Başvurudan önce kendinize uygun olanı netleştirmek, yanlış ilana başvurup zaman kaybetmenizi önler.
| Tür | Kimler için | Temel ölçüt |
|---|---|---|
| Kurum içi yatay geçiş | Aynı üniversitede başka bir programa geçmek isteyenler | Not ortalaması ve üniversite kontenjanı |
| Kurumlar arası yatay geçiş | Başka bir üniversitedeki eş değer programa geçmek isteyenler | Not ortalaması, yerleştirme puanı, kontenjan |
| Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş (Ek Madde-1) | Giriş yılındaki puanı, hedef programın taban puanına yetenler | Öğrencinin yerleştiği yıldaki ÖSYM puanı |
| Yurt dışından yatay geçiş | Yurt dışındaki bir yükseköğretim kurumunda okuyanlar | Denklik, not ortalaması ve üniversitenin şartları |
Örneğin bir devlet üniversitesinde işletme okuyan bir öğrenci, başka bir şehirdeki üniversitenin işletme bölümüne geçmek istiyorsa kurumlar arası yatay geçiş ilanlarını takip eder. Aynı öğrenci, üniversiteye girdiği yıl aldığı puan hukuk fakültesinin o yılki taban puanına yetiyorsa merkezi yerleştirme puanıyla başvuru yapabilir; bu yolda not ortalaması aranmaz.
Yatay Geçiş Nasıl Yapılır? Adım Adım Süreç
1. Şartları kontrol edin
Kurumlar arası ve kurum içi geçişte genellikle şu koşullar aranır:
- Yönetmelikte ve ilanda belirtilen asgari genel not ortalamasını sağlamak
- Hazırlık sınıfında, ilk yarıyılda veya son yarıyıllarda olmamak (geçiş genellikle bu dönemlerde yapılamaz)
- Disiplin cezası almamış olmak
- Geçilecek programla eş değer bir programda okuyor olmak (kurumlar arası geçişte)
- Yabancı dille eğitim veren programlar için dil yeterliliği
Asgari not ortalaması ve dönem kısıtları zaman içinde güncellenebildiği için kesin şartları hedef üniversitenin ilanından ve Yükseköğretim Kurulu’nun resmî sitesindeki güncel mevzuattan kontrol edin.
2. Kontenjanları ve takvimi takip edin
Üniversiteler yatay geçiş kontenjanlarını ve başvuru tarihlerini kendi sitelerinde, çoğunlukla öğrenci işleri daire başkanlığı sayfasında duyurur. Başvurular genellikle güz dönemi öncesinde yaz aylarında, bazı üniversitelerde bahar dönemi öncesinde de alınır. Başvuru süresi çoğu zaman birkaç günle sınırlıdır; bu yüzden ilanları başvuru döneminden önce takip etmeye başlamak işinizi kolaylaştırır.
3. Belgeleri hazırlayın
İstenen belgeler üniversiteden üniversiteye değişse de çoğu ilanda şunlar yer alır:
- Not durum belgesi (transkript)
- Öğrenci belgesi
- Alınan derslerin içeriklerini gösteren onaylı ders içerikleri
- ÖSYM sonuç ve yerleştirme belgeleri
- Disiplin cezası almadığınızı gösteren belge
- Gerekiyorsa yabancı dil yeterlilik belgesi
Öğrenci belgesi ve bazı ÖSYM belgeleri e-Devlet üzerinden barkodlu olarak alınabiliyor. Ders içerikleri ise mevcut üniversitenizin ilgili bölümünden onaylatılmalıdır; bu işlem birkaç gün sürebileceği için erken başlayın.
4. Başvuruyu tamamlayın
Belgeler hazırsa başvuruyu ilanda gösterilen kanaldan yaparsınız. Bazı üniversiteler yalnızca online başvuru kabul eder, bazıları belgelerin elden veya posta ile teslimini de ister. Tercih ettiğiniz programı ve geçiş türünü doğru seçtiğinizden emin olun; yanlış türden yapılan başvurular çoğunlukla değerlendirmeye alınmaz.
5. Sonuçları ve listeleri izleyin
Değerlendirme sonunda üniversite asil ve yedek listeleri yayımlar. Sıralamada genellikle not ortalaması ile yerleştirme puanının birlikte hesaplandığı bir başarı puanı kullanılır; hesaplama yöntemi ilanda belirtilir. Merkezi yerleştirme puanıyla yapılan geçişlerde ise sıralama giriş puanına göre yapılır.
6. Kesin kayıt ve intibak
Asil listeye girdiyseniz belirtilen tarihlerde kesin kaydınızı yaptırmanız gerekir; süresi içinde kayıt yaptırmayanların yerine yedekler çağrılır. Kayıttan sonra daha önce aldığınız derslerin hangilerinin sayılacağını belirleyen intibak işlemi yapılır. Yeni üniversitenize kaydınız kesinleştikten sonra eski üniversitenizdeki kaydınız ilgili prosedürle kapatılır.
Yatay Geçiş Online Kayıt Nasıl Yapılır?
Online başvuru sunan üniversitelerde süreç genellikle şöyle ilerler:
- Üniversitenin yatay geçiş başvuru sayfasına girilir ve T.C. kimlik numarasıyla hesap oluşturulur ya da e-Devlet ile giriş yapılır.
- Kişisel ve öğrenim bilgileri forma işlenir.
- Geçiş türü ve başvurulan program seçilir.
- İstenen belgeler PDF gibi belirtilen formatta yüklenir.
- Başvuru onaylanır ve başvuru özeti ya da numarası kaydedilir.
Başvuruyu onaylamadan önce tüm alanları yeniden gözden geçirin. Pek çok sistemde onaydan sonra değişiklik yapılamıyor. Kesin kayıt aşamasında da bazı üniversiteler online kayıt alırken, bazıları asıl belgelerle şahsen başvuru ister.
Yatay Geçiş Nereden Yapılır?
Yatay geçiş başvurusu merkezi bir sistemden değil, geçmek istediğiniz üniversitenin kendisine yapılır. Kurum içi geçişte kendi üniversitenizin öğrenci işlerine, kurumlar arası ve merkezi yerleştirme puanıyla geçişte hedef üniversiteye başvurursunuz. Kontenjanlar ve tarihler genellikle YÖK’ün belirlediği çerçevede açıklansa da duyuru ve değerlendirme üniversiteler tarafından yürütülür.
Yatay Geçiş Üniversite Nasıl Yapılır: Dikkat Edilecek Noktalar
- Burs, yurt ve kredi: Yatay geçiş, aldığınız burs veya krediyi etkileyebilir. Bağlı olduğunuz kurumla önceden görüşün.
- Devlet ve vakıf farkı: Vakıf üniversitelerine geçişte ücret ve burs durumu ayrıca değerlendirilir; ilanda bu bilgiyi arayın.
- Ders kaybı: İntibak sonucunda bazı dersler sayılmayabilir ve mezuniyetiniz uzayabilir. Hedef bölümün müfredatını mevcut derslerinizle karşılaştırın.
- Birden fazla başvuru: Aynı dönemde birden çok üniversiteye başvurmak genellikle mümkündür, ancak kayıt yalnızca birine yapılır.
Başvuru Öncesi Pratik Tavsiyeler
Kayıt yaptıracağınız üniversite kesinleşmeden mevcut kaydınızı sildirmeyin. Bu, iki üniversiteden de açıkta kalmanıza neden olabilir. Başvuru sırasında yüklediğiniz belgelerin ve aldığınız başvuru numarasının bir kopyasını saklayın. Şartlar konusunda tereddüdünüz varsa ilanı yayımlayan üniversitenin öğrenci işleriyle doğrudan iletişime geçin; forumlarda paylaşılan bilgiler eski yıllara ait olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Yatay geçiş için not ortalaması kaç olmalı?
Kurum içi ve kurumlar arası geçişte yönetmelikte bir asgari ortalama belirlenir, üniversiteler daha yüksek bir sınır da koyabilir. Güncel değeri hedef üniversitenin ilanından kontrol etmeniz gerekir. Merkezi yerleştirme puanıyla yapılan geçişte ise not ortalaması aranmaz.
Birinci sınıfta yatay geçiş yapılabilir mi?
Kurumlar arası geçiş genellikle ilk yarıyılı tamamladıktan sonra mümkündür, bu nedenle birinci sınıfın bahar döneminden itibaren başvuru yapılabilir. Merkezi yerleştirme puanıyla geçişte ise dönem şartı farklı uygulanır; ilgili ilanı inceleyin.
Yatay geçiş başvurusu ücretli mi?
Bu durum üniversiteye göre değişir. Bazı üniversiteler başvuru ücreti almazken bazıları belirli bir ücret talep edebilir. Ücret bilgisi varsa ilanda yer alır.
Yatay geçiş yapınca dersler sayılır mı?
Eş değer kabul edilen dersler intibak komisyonu tarafından yeni programınıza sayılır. İçeriği uyuşmayan dersleri yeniden almanız gerekebilir; bu nedenle ders içeriklerini başvuruya eksiksiz eklemek önemlidir.
