Açıköğretim İkinci Üniversite: Sınavsız Kayıt ve Bölümler

Açıköğretim ikinci üniversite, bir önlisans ya da lisans programından mezun olanların veya hâlen bir yükseköğretim programında okuyanların YKS’ye girmeden açıköğretim programlarına kayıt yaptırabilmesidir. Kayıtlar genellikle güz ve bahar dönemlerinde, üniversitenin ilan ettiği tarihlerde internet üzerinden yapılır. Hangi bölümlerin açık olduğu ve ek şartlar her dönem yayımlanan kayıt kılavuzunda yer alır.

Açıköğretimde İkinci Üniversite Nasıl İşler?

Türkiye’de açık ve uzaktan öğretim veren köklü yapılar arasında Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi, İstanbul Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi ve Atatürk Üniversitesi Açık ve Uzaktan Öğretim Fakültesi öne çıkar. Bu kurumlar, belirli programlara ikinci üniversite kapsamında sınavsız öğrenci kabul eder.

Burada “sınavsız” ifadesi yalnızca giriş için geçerlidir. Kayıt olduktan sonra dersleri geçmek için dönem içi ve dönem sonu sınavlarına girmeniz gerekir. Yani diplomayı almak için ölçme ve değerlendirme süreci, ilk üniversite öğrencileriyle aynı şekilde işler.

Kimler başvurabilir?

• Herhangi bir önlisans veya lisans programından mezun olanlar
• Hâlen bir önlisans ya da lisans programında kayıtlı öğrenciler (çoğu durumda aktif öğrencilik belgesiyle)
• Yurt dışında yükseköğretim mezunu olup diploması denklik şartlarını karşılayanlar

Bazı programlarda ek koşullar bulunabilir. Örneğin belirli lisans programlarına yalnızca lisans mezunlarının alınması ya da sağlık, hukuk gibi alanlarla ilişkili bazı programların ikinci üniversite kontenjanına kapalı olması mümkündür. Bu koşullar dönemden döneme değişebildiği için kesin bilgiyi kayıt kılavuzundan kontrol etmek gerekir.

Açıköğretim Sınavsız İkinci Üniversite Bölümleri

Açıköğretim ikinci üniversite bölümleri; önlisans (iki yıllık) ve lisans (dört yıllık) olarak iki gruba ayrılır. Program listesi üniversiteye göre farklılık gösterir ve yeni bölüm açılması ya da bazı bölümlerin kapanması sık rastlanan bir durumdur. Aşağıdaki örnekler, açıköğretim sistemlerinde yaygın olarak bulunan alanlardır:

Sık tercih edilen lisans programları

• İşletme ve İktisat
• Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi
• Sosyoloji, Felsefe, Tarih
• Türk Dili ve Edebiyatı
• Uluslararası İlişkiler
• Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri
• İlahiyat

Sık tercih edilen önlisans programları

• Adalet
• Çocuk Gelişimi
• Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı
• Halkla İlişkiler ve Tanıtım
• Sosyal Hizmetler
• Muhasebe ve Vergi Uygulamaları
• Turizm ve Otel İşletmeciliği
• Bilgisayar Programcılığı ve Web Tasarımı gibi teknik alanlar

Bu liste bir fikir vermek içindir; bir programın o dönem ikinci üniversite kontenjanına açık olup olmadığını mutlaka ilgili üniversitenin duyurusundan teyit edin.

Bölüm seçerken nelere bakmalı?

İkinci üniversiteyi çoğu kişi kariyerine katkı sağlamak için okur. Bu yüzden seçimi yaparken şu soruları kendinize sormak işe yarar:

• Bu diploma mevcut işimde veya hedeflediğim işte bir karşılık buluyor mu?
• Önceki eğitimimden muaf sayılabileceğim dersler var mı?
• Programın ders yükünü iş ve aile hayatımla dengeleyebilir miyim?
• Önlisans mı yoksa lisans mı ihtiyacıma daha uygun?

Somut bir örnek: Mühendislik mezunu biri yöneticilik pozisyonlarına hazırlanıyorsa İşletme lisansı mantıklı bir tercih olabilir. Öğretmen olarak çalışan biri ise ilgi alanına göre Çocuk Gelişimi önlisansı ya da Sosyoloji gibi bir bölümle kendini geliştirebilir. Kamu kadrolarında aranan özel şartlar söz konusuysa, ilgili ilanın veya kurumun kriterlerini önceden incelemek gerekir.

Açıköğretim İkinci Üniversite Kayıt Adımları

Kayıt işlemleri büyük ölçüde internet üzerinden yürür. Üniversiteden üniversiteye küçük farklar olsa da genel akış şöyledir:

1. Kayıt tarihlerini takip edin. Güz dönemi kayıtları genellikle yaz sonu ile sonbahar başında, bahar dönemi kayıtları ise kış aylarında yapılır. Kesin tarihler her yıl yeniden ilan edilir.
2. Üniversitenin kayıt sayfasına girip T.C. kimlik numaranızla başvuru oluşturun. Bazı kurumlar kimlik doğrulama için e-Devlet girişini kullanır.
3. Mezuniyet ya da öğrenci bilgileriniz çoğu zaman Yükseköğretim Kurulu kayıtlarından otomatik çekilir. Bilgiler görünmüyorsa diploma veya öğrenci belgesi yüklemeniz istenebilir.
4. Tercih ettiğiniz programı seçin ve bilgilerinizi onaylayın.
5. Dönem ücretini veya katkı payını ilan edilen süre içinde ödeyin. Ödeme yapılmadan kayıt çoğu durumda kesinleşmez.
6. Gerekiyorsa fotoğraf yükleme ya da adres güncelleme adımlarını tamamlayın ve kaydınızın kesinleştiğini kontrol edin.

Mezuniyet ve öğrenim bilgilerinizin sistemde doğru görünüp görünmediğini e-Devlet üzerinden kontrol edebilirsiniz: turkiye.gov.tr. Bilgilerde hata varsa kayıt dönemini beklemeden mezun olduğunuz üniversitenin öğrenci işleriyle iletişime geçmek işinizi kolaylaştırır.

Ücret konusu

İkinci üniversite öğrencileri, devlet üniversitesinde okusalar bile genellikle her dönem ücret öder. Tutar programa, üniversiteye ve yıla göre değişir; ders kitabı veya materyal ücretleri ayrıca alınabilir. Güncel tutarları yalnızca üniversitenin resmî duyurularından öğrenin, sosyal medyada dolaşan rakamlara güvenmeyin.

Ders Muafiyeti ve Okuma Süresi

Daha önce okuduğunuz programda başarıyla tamamladığınız ve içerik olarak örtüşen dersler için muafiyet başvurusu yapabilirsiniz. Türk Dili, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Yabancı Dil gibi ortak dersler muafiyette en sık karşılaşılan örneklerdir. Muafiyet sayısına bağlı olarak bazı öğrenciler programı normal süresinden daha kısa zamanda bitirebilir.

Muafiyet başvurusunun belirli bir süre içinde yapılması gerekir ve bu süre çoğu zaman kayıt dönemine yakındır. Kaçırılırsa ilgili dersleri yeniden almak zorunda kalabilirsiniz. Transkriptinizi kayıttan önce hazır etmek bu yüzden önemlidir.

Açıköğretim Diploması Geçerli mi?

Açıköğretim programlarından alınan diplomalar, yükseköğretim mevzuatına göre verilen yükseköğretim diplomalarıdır. Mezunlar, programın türüne göre önlisans veya lisans mezunu sayılır. Yine de kamu kadrolarına atanma, belirli mesleklere giriş ya da yüksek lisans başvurularında kurumların kendi şartları olabilir. Mevzuat ve uygulamalar zamanla değişebildiği için güncel düzenlemeleri Yükseköğretim Kurulu sitesinden ve başvuracağınız kurumun ilanından kontrol etmeniz en sağlıklı yoldur.

Kayıt Öncesi Pratik Tavsiyeler

• Kayıt kılavuzunu baştan sona okuyun; özellikle program şartları ve ödeme tarihleri bölümünü atlamayın.
• Kayıt ve ödemeyi son güne bırakmayın. Son günlerde sistem yoğunluğu ve banka gecikmeleri sorun yaratabilir.
• Kayıt için ücret talep eden aracı kişi veya sitelere itibar etmeyin. Başvurular üniversitenin kendi sayfasından ücretsiz yapılır; ödediğiniz tek tutar resmî dönem ücretidir.
• Kaydınızı yaptırdıktan sonra her dönem yenileme gerekip gerekmediğini öğrenin. Bazı sistemlerde ücreti ödemeyen öğrencinin o dönem sınavlara girme hakkı olmayabilir.
• Sınav takvimini, iş izinlerinizi ve sınav merkezi tercihinizi baştan planlayın.

Sıkça Sorulan Sorular

Açıköğretim ikinci üniversite için sınava girmek gerekir mi?

Hayır, giriş için YKS puanı istenmez. Mezun olmanız ya da bir programa kayıtlı öğrenci olmanız yeterlidir. Ancak derslerden geçmek için dönem sınavlarına girmeniz gerekir.

Aynı anda iki açıköğretim programına kayıt olunabilir mi?

Bu konu üniversitenin kendi yönetmeliğine bağlıdır. Bazı kurumlar aynı sistem içinde birden fazla programa kayda izin vermeyebilir veya belirli şartlar koyabilir. Kayıttan önce ilgili üniversitenin kılavuzuna bakmanızı öneririz.

Önlisans mezunu lisans programına ikinci üniversite olarak kayıt olabilir mi?

Çoğu durumda önlisans mezunları da lisans programlarına ikinci üniversite kapsamında başvurabilir. Fakat bazı programlar yalnızca lisans mezunlarına açık olabilir; program bazındaki şartlar her dönem kılavuzda belirtilir.

Açıköğretim ikinci üniversite kaydı ne zaman yapılır?

Kayıtlar genellikle güz ve bahar olmak üzere yılda iki dönemde açılır. Tarihler her yıl yeniden belirlendiği için üniversitenin duyurularını düzenli takip etmek gerekir.